EZİYETİN FAİZİ

(Dinlemek ve izlemek için burayı tıklayın)

Ekonomi ve finans çevrelerinin nefesini tutarak beklediği aylık olağan Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısından çıkan faiz kararı beklentileri az çok karşıladı.

Piyasa beklentisi bir önceki faiz artışındaki 750 baz puanlık seviyeyi fiyatlamıştı.

Buna göre trading denilen işi yapanlar, piyasalarda anlık fiyat oynamalarına karşı pozisyon almış ve dalgalanacak araçlardan çıkarak nakit pozisyonu geçmişti.

Fakat 500 baz puan artış sonrasında faizin 25’ten 30’a çıkması, beklentileri bir miktar söndürdü.

AYI SALDIRISI PARADOKSU

(Dinlemek ve izlemek için burayı tıklayın.)

Seçim gündemlerinin belirleyici konusu olan ekonomi, ne hikmetse bu seçimde hiç mi hiç gündeme gelmiyor.

İnsanlarımızın “Acaba dolar artacak mı?” diyerek, kazanç fırsatı aramak dışında ekonomiye ilgisi inanılmaz derecede yetersiz.

KASAYA PARA NASIL KONUR?

Kasada para var mı?

Seçime giderken ve seçimden sonra bu soru epey bir gündemi meşgul edecek gibi görünüyor.

Seçim ekonomisi işliyor mu?

Evet, işliyor.

Bütçe disiplini bozuldu mu?

Evet bozuldu.

Peki bu ekonomi neden batmıyor?

TÜRKİYE'NİN SEÇİM SONRASI PLANI

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Temmuz ayında asgari ücrete ara zam yapılacağı açıklaması birçoklarını memnun etse de daha ocak ayında alınan zamların seçime varmadan büyük ölçüde erimeye başladığı açıkça görülüyor.

Enflasyonla anlamlı mücadele edilmediği müddetçe ne zam haberleri ne de 2000 lira altındaki borçları silmek gibi kısmi çözümler biter.

İktidarın ekonomi politikasındaki ana amacı; cari fazlayı kurumsal hâle getirebilmek için Çin’in Avrupa pazarına yaptığı satıştan hatırı sayılır miktarı Türkiye üzerinden satmak...

TÜRKİYE’NİN GELECEK PLANI

Batan ABD bankalarının söylenenlerin aksine bir bir kurtarılması sonrasında adeta düğün havasına giren uluslararası piyasalar "boğa sezonu" girdi.

Adı geçen bankaların ABD Dolarının geleceğini tehdit edene kripto paralarla iş yapması, ABD Yönetimini kurtarma sürecine girip girmeyeceği noktasında büyük bir çelişkiye soktu.

Tahvil faizlerindeki artış nedeniyle bilançoları zarar veren bankaları, faizlerin daha fazla artırılması ile diğer bankaların da takip edeceği beklentisi iflas açıklayan bankaların bir bir kurtarılması ile rafa kalktı.

İLK SIFIRLAYAN TÜRKİYE OLDU

Kovid-19 salgını ile birlikte dünya büyük bir imtihan atlattı.

Eskiden milyonlarca insanın ölümünün önü alınamaz ve bunun ekonomi üzerindeki etkisine dikkat edilmezdi.

Bugün ise her bir insanın kapitalist sistemin hem yıkımı hem de devamını sağlayan yegane unsuru olduğu bir dünya var.

Kafa karıştırıcı bu gerçekliğin altında yatan nüans ise çok basit...

PİYASA YAPAR GERİSİ BAKAR

Amerikan Merkez Bankası (FED)’nın 75 baz puanlık faiz artışı sonrasında tüm dünyadaki merkez bankaları da peş peşe faiz artırdı.

Bir tek Japonya’nın geri durduğunu gördük, onların da yıllardır enflasyona ihtiyacı olduğu gerçeği baskın geldi.

Türkiye Modeli ile enflasyonist ortamda büyüme yaklaşımının tercih edildiği açıklamalarını yapan yetkililer daha sonra düşük faizin sabit kalacağını da belirtmişti.

Ara ara yapılan döviz müdahaleleri ile Merkez Bankası rezervlerindeki hatırı sayılır azalmalar, Türkiye’nin dövize olan bağımlılığını kritik eşiğe getirdi.

ADALETSİZ EMEK

Geçtiğimiz gün Trabzonspor'un 38 yıllık şampiyonluk hasretine son verdiği kutlamaların gölgesinde kalan 1 Mayıs yine o bilindik manzaralarla kutlandı.

İşçilerin acımasızca çalıştırıldığı ağır emperyalist düzeni daha insanî hâle getirme çabalarının bir sonucu olarak günlük çalışmanın 8 saatle sınırlandırıldığı 1800’lerin sonlarındaki o kazanım ile insanın parayla olan savaşına da bir çekidüzen verildi.

Hepimiz faniyiz.

Ölümlüyüz.

Tıpkı dünyanın gerisinde kalan tüm canlılar gibi karbon döngüsünün bir parçasıyız sadece.

BÜYÜK DALGA GELİYOR

Brent petrolün 100 doların altına inmesiyle çıkması bir oldu.

Uluslararası piyasalar da enflasyonunun o manipülatif etkisi altına girdi.

Üretim ve stok paylaşımı kararlarına bakılınca petrolün varil fiyatının 80 dolara yaklaşması gerekirken ortaya çıkan tablo aslında oldukça bilindik.

Elinizde sınırlı merminiz varsa ve karşıdaki de bunu biliyorsa tehditlerinizin geçerliliği sadece zamanla ilişki hâle geliyor.

Yani merminizin bitirecek adımları geldikten sonra piyasa üzerinde yapılacak manipülasyonla istedikleri gibi kazanacağına inanan balinalar var.

EKONOMİNİN GÖRÜNEMEYENLERİ

Benzersiz günlerden geçiyoruz.

Neler yaşanıyor neler. Bakın hele!

Rusya, devlet tahvilleriyle hazine borçlanmasının ve enerji şirketlerinin yurt dışından aldığı toplamda 150 milyar ABD Dolar dolayında borçların faiz ödemesini yaptı.

Putin, şirketlerin borçlarını Ruble ile ödeyebileceğine dair bir kararname çıkarmasına rağmen aksi yönde hareket ederek uluslararası piyasaların aldığı tavrın ülkesinin ekonomisine ne derece etki ettiğini tüm dünyaya göstermiş oldu.

Bu etkiyi bilen hatta kullanan bir diğer devlet olan Çin ise Rusya’nın emperyalist çıkışına destek vermeyip bazı şirketler yoluyla da yaptırımlara katıldığında bir bildiği varmış demek!

NAÇİZANE HATIRLATMA

Ekonomik öngörü kıymeti dışarıda bırakılmayacak kadar önemli bir mesele...

Devletlerin, şirketlerin, uluslararası kurumların tüm çabası geleceği öngörerek kendilerine bu gelecekte olabildiğince fazla yer açmaktan ibarettir.

Bu da geçmişi bilip bugünün dinamiklerini kavrayıp geleceği tahayyül etmek anlamına geliyor.

Eğer geçmiş tecrübelerle bağınız koparsa bugün yaşananları “yeni” görebilirsiniz.

BAL DÖK YALA MODELİ

Enflasyon zenginliği eriten felaket bir canavardır.

Bu canavarı alt edecek araçlar kullanılmazsa o zaman bu canavar kurbanını yavaş yavaş yer...

En sonunda ülke ekonomisine yapılan dış yatırım tamamıyla kesilir, içerideki kaynaklar da dışarıya kaçmaya başlar ve ülkenin iflası kaçınılmaz olur.

Ulusal paranın kullanımının azalması bu süreçte en belirleyici olan göstergedir.

Türkiye eski dönemlerde olduğu gibi neredeyse her yıl paraya bir sıfır eklenen dönemlere rahmet okutacak durumda.

WHATSAPP TÜRKİYE’DE YENİLDİ

2021’in başlarında dünyada yaygın kullanılan WhatsApp mesajlaşma uygulaması kullanım koşullarını değiştiren bir güncelleme yaparak kişiler hakkında veri toplamayı gündeme aldı.

Daha sonra tüm dünyadan ardı sıra bu düzenlemeye tepki yağmaya başladı.

Hatta yargı devreye girdi.

Türkiye’de de Rekabet Kurulu konu hakkında bir karar verdi ve WhatsApp’ı haksız buldu.

SİYASETİN DOLAR PLANI NE OLACAK?

Türkiye’de siyasi partilerin geleceği "orta direk" diye tabir edilen vatandaşların tercihlerine bağlıdır.

Süleyman Demirel, Turgut Özal, Necmettin Erbakan ve Recep Tayyip Erdoğan’ın sağ seçmenin gönlüne girmesinde esas formül orta direği genişletecek adımlar atmalarıydı.

Son 10 yılda yaşanan gelişmeler karşısında alt gelir grubunun iyiden iyiye zora girmesiyle birlikte darbe girişimi sonrasındaki süreçte dış ve iç politikadaki gelişmelere bağlı olarak Türk ekonomisinde yaşanan zorluklar, artık orta direği iyiden iyiye geçim derdine soktu.

YABANCI DEĞİL YERLİ YATIRIM

ABD dolarına olan talep inanılmaz boyutlara ulaştı.

Perşembe günü Merkez Bankası Para Politikası Kurulundan çıkacak yeni faiz kararı öncesinde piyasalar faiz indirimi konusunda yeni bir refleks gösteriyor.

İndirim kararıyla birlikte dolarda meydana gelecek kısa süreli çıkıştan faydalanmak isteyenler varını yoğunu dolara yatırıyor.

Bu da sadece pazartesi günü için neredeyse bir liraya varan gün içi fiyat değişimlerine neden oluyor.

YENİ MODELDE ASGARİ ÜCRET NE OLACAK?

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın “Çin Modeli” olarak açıkladığı yeni ekonomik yaklaşımın merkezinde düşük faiz ve ulusal paranın değerinin ihracat yapan diğer ülke paralarına göre daha avantajlı bir düzeyde tutulması anlayışı yer alıyor.

Merkez Bankası’ndan gelen faiz indirimleri sonrasında Türk Lirası’nın yabancı paralara karşı yüzde 50’ye yakın değer kaybı yaşaması ülkenin emeğinin ucuzlatıldığı eleştirisine neden oluyor.

AK Parti’nin 20 yıllık iktidarında ne oldu da bir anda ekonomide büyük bir değişime gidildi?

DEVLETİ KURTARMA REÇETESİ

Enflasyonun ekonomiyi zora soktuğu artık herkesin hemfikir olduğu bir konu haline geldi.

Faiz-enflasyon ilişkisinde neden-sonuç üzerine yapılan tartışmalar bir yana vatandaşın cebindeki paranın pula dönmesi herkesin hayatında yaşadığı acı bir gerçek.

1 kuruşun 26; 25 kuruşun 39; 50 kuruşun üretimi için 66 kuruş değerinde bakır, nikel ve çinko kullanılması yüksek enflasyon ile Türk Lirasındaki değer kaybının ülkemizi getirdiği son nokta oldu.

TÜRKİYE’YE KARŞI HAZIRLIK MI VAR?

Türkiye yine yoğun bir haftayı geride bıraktı.

İçeride ve dışarıda birçok gelişme meydana geldi.

Bu hafta yaşanan en önemli gelişme ise Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Afrika çıkartması oldu.

EKONOMİDE “VAKİT NAKİTTİR” DÖNEMİ

1 ABD Dolarının 9,30 TL seviyelerinde işlem gördüğü bir dönemde toplanan Merkez Bankası Para Politikaları Kurulu’nun vereceği politika faizi kararı piyasalar tarafından karışık bir beklenti doğurdu.

Merkez Bankası Başkanı Şahap Kavcıoğlu’nun “Çekirdek Enflasyon” vurgusu sonrasında manşet enflasyon hedeflemesinin terk edilmesiyle birlikte yeni faiz kararının neye göre verileceği piyasalar tarafından tam anlaşılmış değil.

DEĞİŞİMİN DEĞİŞMEYENLERİNİ DEĞİŞTİRMEK

Türkiye için zor zamanlar...

Tüm dünyanın dönüştüğüm bir düzlemde değişim için atılmaya çalışılan adımlar günü kurtarmak olarak görülebiliyor.

Böyle bakanların bir kısmının haklılık payı olsa da Türkiye’nin coğrafyasındaki zorluğu anlamak oldukça dikkatli bir odak gerektiriyor.

Tenceresi kaynamayan, yılbaşında aldığı zammı yıl ortasına varmadan eriyen vatandaşın bu odakla konulara bakması beklenemez.